Çemberde Teğet
Kısa giriş
KPSS Matematik Geometri konularında çemberde teğet, temel özellikleri bilindiğinde hızlı çözülebilen başlıklardan biridir. Bu konuda sorular genellikle açı ilişkisi üzerinden şekillenir. Bu nedenle teğetin temel özelliklerini net bilmek gerekir.
Konu anlatımı
Teğet, çembere yalnız bir noktada dokunan doğrudur. Bu nokta, teğetin çembere değdiği tek noktadır. Sorularda önce bu temas noktasını doğru belirlemek gerekir.
Çemberde en önemli ilişkilerden biri şudur: Yarıçap, teğete değme noktasında teğete diktir. Yani merkezden temas noktasına çizilen yarıçap ile teğet arasında 90 derecelik açı vardır. KPSS tarzı açı ilişkisi sorularında bu bilgi doğrudan kullanılır.
Bir diğer temel özellik de aynı dış noktadan çizilen teğet uzunluklarıdır. Çemberin dışındaki bir noktadan çembere iki teğet çizilebiliyorsa, bu teğet parçalarının uzunlukları birbirine eşittir. Sorularda uzunluk verilmişse veya iki teğet parçası görülüyorsa bu eşitlik mutlaka değerlendirilmelidir.
KPSS için kritik noktalar
- Teğet, çembere yalnız bir noktada dokunur.
- Yarıçap ile teğet, değme noktasında diktir.
- Aynı dış noktadan çizilen teğet uzunlukları eşittir.
- Soruların temel yapısı çoğu zaman açı ilişkisi üzerinedir.
Sık karıştırılan bilgiler
Teğetin çemberi iki noktada kestiği düşünülmemelidir. Teğet yalnız bir noktada temas eder.
Yarıçap ile teğet arasındaki diklik her yerde değil, yalnız değme noktasında kurulur. Soruda yarıçapın temas noktasına çizildiğine dikkat edilmelidir.
Eşit olan uzunluklar, aynı dış noktadan çizilen teğet parçalarıdır. Bu eşitlik farklı noktalardan çizilen parçalar için doğrudan kullanılamaz.
Mini özet
Çemberde teğet konusunda üç ana bilgi öne çıkar: teğet çembere bir noktada dokunur, yarıçap teğete değme noktasında diktir ve aynı dış noktadan çizilen teğet uzunlukları eşittir. KPSS'de bu bilgiler özellikle açı ilişkisi sorularında temel çözüm anahtarıdır.
