Kısa Giriş
TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar kapsamında en temel kavramlardan biri bağlı ortaklıktır. KGK Bağımsız Denetçilik Sınavı açısından bu tanımın net biçimde bilinmesi gerekir.
Konu Anlatımı
Bağlı ortaklık, başka bir işletme tarafından kontrol edilen işletmedir. Bu tanımda esas nokta, işletmenin başka bir işletmenin kontrolü altında bulunmasıdır.
TFRS 10 çerçevesinde bağlı ortaklık ifadesi sorulduğunda, tanımın merkezinde her zaman kontrol ilişkisi yer alır. Bu nedenle bir işletmenin bağlı ortaklık sayılması için dikkat edilmesi gereken temel unsur, başka bir işletmenin kontrolü altında olmasıdır.
KGK İçin Kritik Noktalar
KGK Bağımsız Denetçilik Sınavı'nda bu alt konuda en önemli vurgu, bağlı ortaklığın bağımsız bir işletme adı değil, kontrol edilen işletme niteliği taşımasıdır. Tanım kısa görünse de sorularda ayırt edici unsur kontrol kavramıdır.
Sık Karıştırılan Bilgiler
Bu konuda en sık yapılan hata, bağlı ortaklık tanımında kontrol unsurunu geri planda bırakmaktır. Oysa bağlı ortaklığın ayırt edici özelliği, başka bir işletmenin kontrolü altında olmasıdır.
Mini Özet
Bağlı ortaklık, başka bir işletme tarafından kontrol edilen işletmedir. Kısa ve net olarak hatırlanması gereken ifade budur.
Kontrol ve Konsolidasyon İlişkisi
TFRS 10 açısından bağlı ortaklık kavramının temelinde kontrol ilişkisi vardır. Kontrol eden işletme ana ortaklık, kontrol edilen işletme ise bağlı ortaklık olarak değerlendirilir.
Kontrol değerlendirmesinde yalnızca sahip olunan pay oranına bakılmaz. İşletme üzerindeki güç, değişken getirilere maruz kalma veya bu getiriler üzerinde hak sahibi olma ve gücü getirileri etkilemek amacıyla kullanabilme unsurları birlikte değerlendirilir.
Kontrolün bulunması konsolidasyon açısından da belirleyicidir. Bu nedenle sınav sorularında bağlı ortaklık kavramı görüldüğünde ilk olarak kontrol ilişkisinin sorgulanması gerekir.
Mini Özet
Ana ortaklık = kontrol eden işletme
Bağlı ortaklık = kontrol edilen işletme
