Kısa Giriş
Rum Patrikhanesi konusu, KPSS Tarih dersinde doğrudan bilgi olarak sorulabilecek başlıklardan biridir. Bu nedenle konuya ait üç temel yargıyı net biçimde bilmek gerekir.
Konu Anlatımı
Kurtuluş Savaşı Cepheler Dönemi ile ilgili değerlendirmelerde Rum Patrikhanesi hakkında Türkiye'nin belirli bir yaklaşımı vardır. Öncelikle Türkiye, bu kurumun ülke dışına çıkarılmasını istemiştir. Ancak bu hedef gerçekleşmemiştir. Yani Türkiye böyle bir talepte bulunmuş, fakat sonucunda bunu kabul ettirememiştir.
İkinci önemli nokta, patrik makamının evrensel bir otorite niteliği taşımasının kabul edilmemesidir. Başka bir ifadeyle patrik için ekümenlik anlayışına dayanan bir statü benimsenmemiştir. KPSS'de burada özellikle "ekümenlik" kavramı üzerinden soru gelebilir.
Üçüncü olarak Rum Patrikhanesi, Türkiye içinde faaliyet gösteren dini kurumlardan biri sayılmıştır. Bu yönüyle patrikhaneye uluslararası ya da sınırları aşan bir kimlik verilmemiş, ülke içindeki dini yapı çerçevesinde değerlendirme yapılmıştır.
KPSS Kritik Noktaları
Sınavda bu konu çoğu zaman kısa ve net bilgi olarak gelir. Bu yüzden şu sıralamayı akılda tutmalısın: Türkiye patrikhaneyi dışarı çıkarmak istedi ama başaramadı; patrik için ekümenik bir nitelik kabul edilmedi; patrikhane Türkiye'deki dini kurumlardan biri olarak görüldü.
Karıştırılan Bilgiler
Öğrencilerin en çok karıştırdığı nokta, Türkiye'nin patrikhaneyi yurt dışına çıkarma isteği ile bunun gerçekleşip gerçekleşmediğidir. İstek vardır, fakat sonuç alınamamıştır.
Bir diğer karışıklık da patrikhanenin statüsündedir. Burada dikkat edilmesi gereken, patrikhanenin evrensel bir makam gibi değerlendirilmemesi ve Türkiye'ye bağlı dini bir kurum çerçevesinde ele alınmasıdır.
Mini Özet
Rum Patrikhanesi konusunda bilinmesi gereken esaslar şunlardır: Türkiye bu kurumu ülke dışına çıkarmayı hedeflemiş ama bunu sağlayamamıştır. Patrik için ekümenlik düşüncesi kabul edilmemiştir. Son olarak patrikhane, Türkiye'nin dini kurumları arasında değerlendirilmiştir.
